Prof. Nurali Muhamadiyev
Samarqand davlat universiteti fizikaviy va kolloid kimyo kafedrasi mudiri 
Zamonaviy universitet ilm-fani tobora koʻproq xalqaro hamkorlik taʼsirida rivojlanmoqda, chunki yirik ilmiy-tadqiqot muammolarini hal etish koʻpincha bitta laboratoriya yoki akademik muassasa imkoniyatlari doirasidan tashqariga chiqadi. Muhim ilmiy taraqqiyot tajriba va bilim almashinuvi, zamonaviy tahlil usullaridan foydalanish hamda turli mamlakatlar tadqiqotchilari bilan yaqin hamkorlikka bogʻliq. Qoʻshma loyihalar, xalqaro nashrlar, konferensiyalar va akademik mobillik dasturlari bilim almashish hamda yangi koʻnikmalarni rivojlantirish uchun qimmatli imkoniyatlar yaratadi. Natijada xalqaro hamkorlik universitetlarda ilmiy salohiyat, tadqiqotlar sifati va institutsional rivojlanishning muhim omillaridan biriga aylandi.
Sharof Rashidov nomidagi Samarqand davlat universiteti (SamDU) Biokimyo institutining fizikaviy va kolloid kimyo kafedrasi oʻzining xalqaro hamkorligini izchil ravishda mustahkamlab bormoqda. Soʻnggi yillarda kafedra xorijiy akademik hamkorlar tarmogʻini sezilarli darajada kengaytirdi, qoʻshma ilmiy nashrlar, xalqaro konferensiyalar va ilmiy aloqalar sonini oshirdi hamda doktorantlar tayyorlash yoʻnalishidagi hamkorlikni yanada rivojlantirdi. Shu bilan birga akademik mobillik uchun yaratilgan yangi imkoniyatlar yosh tadqiqotchilarga xalqaro tajriba orttirish, kasbiy koʻnikmalarini rivojlantirish va global ilmiy hamkorlikda yanada faol ishtirok etish imkonini bermoqda.
Fizikaviy va kolloid kimyo kafedrasi 30 nafardan ortiq xodim faoliyat yuritadigan kuchli akademik jamoaga ega. Kafedraning professor-oʻqituvchilar tarkibi 19 nafar pedagogdan, jumladan 4 nafar professor, 8 nafar dotsent va 2 nafar fan nomzodidan iborat. Shuningdek, kafedrada 15 nafar PhD doktorant va 16 nafar magistrant yuqori bosqichdagi ilmiy tayyorgarlikdan oʻtmoqda, bu esa uning yosh tadqiqotchilarni rivojlantirishdagi faol rolini koʻrsatadi. Bundan tashqari, 5 nafar xorijiy professor kafedrada maʼruzalar oʻqib, akademik muhitni yanada boyitmoqda va taʼlim, ilmiy tadqiqot hamda akademik almashinuvning xalqaro yoʻnalishini mustahkamlamoqda.

Kafedraning haftalik yigʻilishi.
Manba: Dr. Abduqodir Muhamadiyevning fotojamlanmasi.
Kafedraning soʻnggi akademik rivojlanishi tadqiqotchilarni tayyorlash va xodimlarning kasbiy oʻsishidagi muhim yutuqlarda ham namoyon boʻladi. Soʻnggi uch yil davomida kafedra 7 nafar PhD, 2 nafar fan doktori va 25 ta magistrlik dissertatsiyasini tayyorladi, bu esa yuqori malakali mutaxassislarni yetishtirishga katta hissa qoʻshayotganini koʻrsatadi. Bundan tashqari, ikki nafar dotsent professor unvonini oldi, bu kafedraning akademik salohiyati, professional yetakchiligi va uzoq muddatli ilmiy imkoniyatlarini yanada mustahkamladi.
Bugungi kunda kafedra Rossiya, Tojikiston, Gruziya va Koreya Respublikasi boʻylab kengayib borayotgan akademik va ilmiy-tadqiqot hamkorliklari tarmogʻini shakllantirgan. Kafedraning xalqaro hamkorlari qatoriga Moskva davlat universiteti, Qozon federal universiteti, Qozon milliy tadqiqot texnologiya universiteti, Saratovdagi tibbiyot universiteti, N. N. Vorojtsov nomidagi Novosibirsk organik kimyo instituti,   Gvanju fan va texnologiyalar instituti kiradi. Kafedra, shuningdek, Tojikiston milliy universiteti, Tojikiston Milliy fanlar akademiyasining kimyo instituti va Tbilisi davlat universiteti bilan bogʻliq ilmiy boʻlinmalar bilan ham hamkorlikni davom ettirmoqda, bu esa uning xalqaro akademik sherikliklari geografiyasining keng va tobora xilma-xil boʻlib borayotganini aks ettiradi.

Rossiya Fanlar akademiyasining muxbir aʼzosi, prof. Nariman Salaxiddinovning SamDUga tashrifi.
Manba: Prof. Nurali Muhamadiyevning shaxsiy fotojamlanmasi.
Xalqaro hamkorlik geografiyasining kengayib borishi kafedraning tobora yuksalib borayotgan ilmiy salohiyatini koʻrsatuvchi muhim koʻrsatkichlardan biridir. Turli akademik anʼanalar, mutaxassislik yoʻnalishlari va laboratoriya imkoniyatlariga ega universitetlar hamda ilmiy-tadqiqot markazlari bilan hamkorlik qilish orqali kafedra yanada kengroq gʻoyalar, usullar va tadqiqot yondashuvlaridan foydalanish imkoniyatiga ega boʻladi. Shu tariqa xalqaro hamkorlik oddiy rasmiy tashqi faoliyatdan ancha keng tushunchaga aylanib, ham fundamental tadqiqotlar, ham amaliy izlanishlar rivojini qoʻllab-quvvatlovchi amaliy ilmiy resurs vazifasini bajaradi va yangi fanlararo tashabbuslarni ragʻbatlantiradi.
Kafedraning xalqaro integratsiyasi uning xodimlari yetakchi ilmiy jamiyatlar faoliyatida faol ishtirok etishida ham namoyon boʻladi. Kafedraning oʻn uch nafar aʼzosi Amerika kimyo jamiyati, sakkiz nafari Germaniya kimyo jamiyati, yetti nafari esa Amerika saraton tadqiqotlari assotsiatsiyasi aʼzolaridir. Ushbu aʼzoliklar kafedraning xalqaro faoliyatini institutsional hamkorlik va qoʻshma loyihalar doirasidan tashqariga kengaytirib, uning tadqiqotchilarini global ilmiy hamjamiyatlar bilan bogʻlaydi. Aʼzolik professional tarmoqlar, konferensiyalar, ilmiy nashrlar, ixtisoslashgan tadqiqot guruhlari hamda xalqaro almashinuv va hamkorlik imkoniyatlaridan foydalanish imkonini beradi. Shuningdek, bu SamDUning xalqaro nufuzini oshiradi, kimyo va biomeditsina tadqiqotlari sohasidagi zamonaviy yangiliklardan xabardor boʻlishga yordam beradi hamda qoʻshma tadqiqotlar, nashrlar, akademik aloqalar va kelajakdagi xalqaro tashabbuslar uchun yangi imkoniyatlar yaratadi.
Hamkorlikning tematik koʻlami ham kengayib bormoqda, bu esa kafedraning zamonaviy va fanlararo tadqiqotlardagi ishtiroki tobora ortib borayotganini koʻrsatadi. Taqdimot materiallariga koʻra, ustuvor yoʻnalishlar qatoriga kvant nuqtalari, fotokatalizatorlar, perovskit materiallar, nanosorbentlar, nanomagnitlar va mikroorganizmlar markerlari kiradi. Ushbu tadqiqot yoʻnalishlari fizikaviy kimyo, kolloid kimyo, nanokimyo, materialshunoslik, ekologik tadqiqotlar va biotibbiy qoʻllanmalarni oʻzaro bogʻlaydi. Bunday keng ilmiy profil fanlararo hamkorlik uchun katta imkoniyatlar yaratib, kafedraga turli tajriba, usullar va texnologik imkoniyatlarga ega xalqaro tadqiqot guruhlari bilan hamkorlik qilish imkonini beradi.
Kafedraning xalqaro faoliyatidagi asosiy tamoyillardan biri akademik aloqalarni aniq oʻlchanadigan ilmiy va taʼlimiy natijalarga aylantirishdan iborat. Shu sababli hamkorlik rasmiy kelishuvlar doirasidan tashqariga chiqib, qoʻshma ilmiy loyihalar, akademik va metodik almashinuv, taʼlim dasturlarini takomillashtirish, seminarlar va mahorat darslarini oʻz ichiga oladi. Shuningdek, darsliklar va oʻquv-uslubiy materiallarni birgalikda tayyorlashga alohida eʼtibor qaratiladi, bu esa xalqaro tajribani taʼlim jarayoniga bevosita tatbiq etish imkonini beradi. Bunday amaliy yondashuv hamkorlikni tadqiqotlarni rivojlantirish, bilim almashinuvi va ilmiy salohiyatni mustahkamlashga xizmat qiladigan barqaror sheriklikka aylantirishga yordam beradi.
Ilmiy kommunikatsiya kafedraning xalqaro faoliyatidagi yana bir muhim yoʻnalishdir. U xalqaro ilmiy jurnallarda maqolalar chop etish, qoʻshma monografiyalar tayyorlash, ilmiy konferensiyalarni tashkil etish va ularda ishtirok etish, shuningdek hamkorlikdagi grant loyihalarini ishlab chiqishni oʻz ichiga oladi. Ushbu faoliyat turlari bir-biri bilan chambarchas bogʻliq boʻlib, yanada barqaror hamkorlik modelini shakllantirishga yordam beradi. Amaliyotda dastlabki akademik aloqa qoʻshma tadqiqot gʻoyasiga aylanishi, undan soʻng eksperimental ishlar, nashr, konferensiyadagi taqdimot, grant ishlab chiqish yoki akademik mobillik bilan davom etishi mumkin va shu tariqa professional aloqalar uzoq muddatli ilmiy hamkorlikka aylanadi.
Soʻnggi uch yil davomida kafedra yuqori nashriy faollikni namoyon etib, milliy va xalqaro ilmiy jurnallarda 75 dan ortiq ilmiy ish chop etdi. Shulardan 30 ta maqola Scopus bazasida indekslangan jurnallarda nashr etilgan boʻlib, bu kafedra tadqiqotlarining sifati, koʻrinishi va xalqaro qamrovi tobora ortib borayotganini koʻrsatadi. Ushbu natijalar professor-oʻqituvchilar va yosh tadqiqotchilarning faol hissasini namoyon etib, kafedraning ilmiy hamjamiyat va global ilmiy tarmoqlardagi mavqei izchil mustahkamlanayotganini tasdiqlaydi.
Kafedraning eng samarali xalqaro hamkorliklaridan biri Qozon milliy tadqiqot texnologiya universiteti bilan yoʻlga qoʻyilgan. Kafedra materiallariga koʻra, ushbu hamkorlik natijasida Scopus bazasida indekslangan toʻrtta jurnalda va yana oʻn ikkita xalqaro ilmiy jurnalda maqolalar chop etilgan. Hamkorlik yosh tadqiqotchilarni tayyorlashga ham bevosita hissa qoʻshmoqda: ikki nafar doktorant hozirda nanokimyo yoʻnalishida dissertatsiya tadqiqotlarini olib bormoqda. Hamkorlikning yana bir muhim jihati akademik almashinuv boʻlib, unga Qozon universiteti professorlarining Samarqandda malaka oshirish tadbirlarida ishtirok etishi ham kiradi, bu esa uzoq muddatli ilmiy va taʼlimiy hamkorlikni yanada mustahkamlaydi.

Qozon milliy tadqiqot texnologiya universiteti professori Yuriy Galyametdinovning Samarqandga tashrifi, SamDUdagi hamkasblari bilan birga.
Manba: Prof. Nurali Muhamadiyevning shaxsiy fotojamlanmasi.
Ushbu natijalar ayniqsa eʼtiborga loyiq, chunki bitta hamkorlik doirasida xalqaro hamkorlikning bir nechta muhim yoʻnalishlari birlashadi: ilmiy nashrlar faolligi, yosh tadqiqotchilarni rivojlantirish va professor-oʻqituvchilar hamda ilmiy xodimlar oʻrtasidagi professional almashinuv. Bunday kompleks yondashuv hamkorlikni alohida uchrashuvlar va epizodik aloqalar doirasidan tashqariga olib chiqishi bilan alohida ahamiyatga ega. Aksincha, u tadqiqot guruhlari oʻrtasida barqaror va uzoq muddatli aloqalarni shakllantirishga, muntazam bilim almashinuviga, oʻzaro akademik ishonchni mustahkamlashga hamda kelajakdagi qoʻshma ilmiy loyihalar, nashrlar, oʻquv tadbirlari va akademik mobillik uchun yanada mustahkam asos yaratishga yordam beradi.
Qozon federal universiteti bilan hamkorlik ham aniq va oʻlchanadigan natijalarni berdi. Kafedra materiallariga koʻra, ushbu hamkorlik natijasida Scopus bazasida indekslangan jurnallarda ikkita maqola chop etilgan, ayni paytda ikki nafar doktorant kimyo yoʻnalishida dissertatsiya tadqiqotlarini olib bormoqda. Bundan tashqari, kafedra vakillari sakkizta xalqaro konferensiyada ishtirok etib, tegishli konferensiya materiallarini nashr ettirgan. Ushbu yutuqlar hamkorlik faqat nashriy faoliyat bilan cheklanib qolmasdan, doktorantlar tayyorlash, xalqaro ilmiy almashinuv, konferensiyalarda ishtirok etish va tadqiqot natijalarini kengroq targʻib qilishni ham qoʻllab-quvvatlashini koʻrsatadi.
Xalqaro konferensiyalar ayniqsa yosh tadqiqotchilar uchun katta ahamiyatga ega, chunki ular ilmiy natijalarni kengroq akademik auditoriyaga taqdim etish, ekspert fikr-mulohazalarini olish hamda muhim metodologik va nazariy masalalarni muhokama qilish imkonini beradi. Bunday tadbirlarda ishtirok etish tadqiqotchilarga yangi professional aloqalarni oʻrnatish va xalqaro ilmiy tarmoqlarda yanada faol qatnashishga yordam beradi. Shu bilan birga, konferensiyalar ilmiy taqdimot, akademik munozara va professional muloqot kabi muhim koʻnikmalarni rivojlantiradi, bu esa ilmiy faoliyatini shakllantirayotgan doktorantlar va magistrantlar uchun ayniqsa muhimdir.
Soʻnggi besh yil davomida kafedra uchta xalqaro ilmiy konferensiya tashkil etib, global akademik almashinuv uchun muhim platforma sifatidagi oʻz rolini mustahkamladi. Ushbu tadbirlarda 10 mamlakatdan 50 nafardan ortiq olimlar ishtirok etib, professional muloqot, yangi ilmiy tadqiqotlarni taqdim etish va xalqaro hamkorlikni rivojlantirish uchun qimmatli imkoniyatlar yaratildi. Konferensiyalar, shuningdek, kafedraning ilmiy tarmogʻini kengaytirish, fanlararo hamkorlikni rivojlantirish va SamDUning kengroq xalqaro ilmiy hamjamiyatdagi nufuzini oshirishga xizmat qildi.

Rossiya Fanlar akademiyasining muxbir aʼzosi, prof. Nariman Salaxiddinovning SamDUga tashrifi.
Prof. Nurali Muhamadiyevning shaxsiy fotojamlanmasi.
Moskva davlat universiteti bilan hamkorlik natijasida ham salmoqli yutuqlarga erishildi. Ushbu hamkorlik doirasida kafedra Scopus bazasida indekslangan jurnallarda toʻrtta maqola chop etdi, oʻn ikkita xalqaro konferensiyada ishtirok etdi hamda fizikaviy kimyo yoʻnalishida faoliyat olib borayotgan ikki nafar doktorantning ilmiy-tadqiqot ishlarini qoʻllab-quvvatladi. Bu hamkorlik Fizikaviy va kolloid kimyo kafedrasi uchun ayniqsa muhim, chunki u kafedraning asosiy akademik va ilmiy-tadqiqot ixtisoslashuvini bevosita mustahkamlaydi. Shuningdek, u yuqori malakali tadqiqotchilarni tayyorlash, ilmiy tajriba almashinuvi va fizikaviy kimyo hamda unga yaqin yoʻnalishlarda tadqiqotlarni yanada rivojlantirishga xizmat qiladi.
Saratovdagi tibbiyot universiteti bilan hamkorlik doirasida ham muhim fanlararo tadqiqot yoʻnalishi shakllangan. Asosiy mavzulardan biri efir moylarining antibakterial faolligiga qaratilgan boʻlib, kimyoviy, biologik va tibbiy yondashuvlarni birlashtiradi. Ushbu hamkorlik kafedraning ilmiy profilini kengaytirib, fizik-kimyoviy tahlil, tabiiy birikmalar va biologik sinovlar kesishmasida tadqiqotlar olib borish uchun imkoniyatlar yaratadi. Kafedra materiallariga koʻra, mazkur hamkorlik natijasida Scopus bazasida indekslangan uchta maqola va Rossiya ilmiy jurnallarida yana uchta maqola chop etilgan.
Tojikistondagi ilmiy muassasalar bilan mintaqaviy hamkorlik ham muhim akademik natijalarni berdi. Kafedraning Tojikiston milliy universiteti bilan hamkorligidagi ayniqsa muhim yutuqlardan biri kimyo yoʻnalishi boʻyicha bitta doktorlik dissertatsiyasining muvaffaqiyatli himoya qilinishi boʻlib, bu ushbu hamkorlikning yuqori malakali tadqiqotchilarni tayyorlashdagi ahamiyatini koʻrsatadi. Hamkorlik, shuningdek, ikki ilmiy maqolaning chop etilishi va toʻrtta xalqaro konferensiyada ishtirok etish bilan yakunlanib, ikki muassasa oʻrtasidagi akademik almashinuv va professional aloqalarni yanada mustahkamladi.
Tojikiston Milliy fanlar akademiyasining Kimyo instituti bilan hamkorlik ham alohida muhim akademik natija berdi. Eng muhim yutuq fizikaviy kimyo boʻyicha doktorlik dissertatsiyasining muvaffaqiyatli himoya qilinishi boʻlib, bu mazkur hamkorlikning yuqori malakali ilmiy kadrlarni tayyorlashdagi muhim rolini koʻrsatadi. Hamkorlik, shuningdek, ikkita ilmiy maqola va ikkita xalqaro konferensiyada ishtirok etish bilan natijalanib, ikki muassasa oʻrtasidagi ilmiy hamkorlik, professional almashinuv va akademik aloqalarni yanada mustahkamladi.
Bunday hamkorliklar ayniqsa muhim, chunki ular Markaziy Osiyoda yagona ilmiy muhitni mustahkamlashga xizmat qiladi. Koʻplab tadqiqot muammolari — jumladan atrof-muhitni muhofaza qilish, suv sifati, zamonaviy materiallar va sorbsiya jarayonlari — mintaqaning bir necha mamlakatlari uchun dolzarb boʻlib, ularni muvofiqlashtirilgan tarzda oʻrganish samarali natijalar beradi. Shu sababli qoʻshni universitetlar va ilmiy-tadqiqot muassasalari bilan hamkorlik nafaqat akademik almashinuv va qoʻshma tadqiqotlarni, balki umumiy mintaqaviy muammolarga amaliy yondashuvlarni ishlab chiqishni ham qoʻllab-quvvatlaydi. Shu tariqa ilmiy hamkorlik Markaziy Osiyo ilmiy hamjamiyatlari uchun ham akademik qiymat, ham kengroq amaliy foyda yaratishi mumkin.
Tbilisi davlat universiteti bilan aloqalar ham izchil rivojlanib bormoqda va allaqachon bir qator muhim akademik natijalarni berdi. Kafedra materiallariga koʻra, ushbu hamkorlik natijasida ikkita qoʻshma ilmiy maqola chop etilgan va ikkita xalqaro konferensiyada ishtirok etilgan. Bundan tashqari, bir nafar doktorant kimyo yoʻnalishi boʻyicha dissertatsiya himoyasiga tayyorlanmoqda, bu esa mazkur hamkorlikning yuqori malakali ilmiy kadrlarni tayyorlashdagi hissasini koʻrsatadi. Ushbu natijalar kafedraning xalqaro hamkorligi tadqiqotlarni rivojlantirish, akademik almashinuv va doktorantlar tayyorlash bilan chambarchas bogʻliq ekanini yana bir bor tasdiqlaydi.
Soʻnggi yillarda SamDU bilan Koreya Respublikasidagi Gvanju Fan va Texnologiyalar Instituti oʻrtasidagi hamkorlikni rivojlantirish alohida muhim yangi yoʻnalishlardan biriga aylandi.
Gvanju Fan va Texnologiyalar Instituti (GIST) Koreya Respublikasining yetakchi tadqiqot universitetlaridan biri boʻlib, fizika, kimyo, muhandislik, zamonaviy materiallar va fanlararo texnologik innovatsiyalar sohasidagi yutuqlari bilan keng tanilgan. GIST bilan hamkorlikning rivojlanishi SamDUning xalqaro ilmiy maydondagi ishtirokini kengaytirish yoʻlida muhim qadam hisoblanadi. Ushbu hamkorlik qoʻshma tadqiqotlar, akademik almashinuv, tadqiqotchilar mobilligi va fanlararo hamkorlik uchun yangi imkoniyatlar yaratib, SamDUning ilgʻor xalqaro ilmiy-tadqiqot muhiti bilan aloqalarini mustahkamlaydi.
Ushbu hamkorlik oʻziga xos tarixiy va ramziy ahamiyatga ham ega. Samarqanddagi mashhur VII asrga oid Afrosiyob devoriy rasmlarida Sugʻd hukmdori saroyidagi xorijiy elchilar tasvirlangan boʻlib, ular orasidagi ayrim obrazlar olimlar tomonidan qadimgi Koreyaning Koguryo davlati vakillari sifatida talqin qilinadi. Ushbu tarixiy bogʻliqlik Samarqand va Koreya oʻrtasidagi bugungi hamkorlikka qoʻshimcha mazmun bagʻishlaydi. Shu bois zamonaviy akademik aloqalarni asrlar davomida shakllangan muloqotning zamonaviy davomi sifatida koʻrish mumkin; bugun u taʼlim, ilmiy tadqiqotlar, ilgʻor texnologiyalar, laboratoriya hamkorligi va akademik mobillik orqali rivojlanmoqda.

Samarqanddagi VII asrga oid Afrosiyob devoriy rasmlarining gʻarbiy devori.
Manba: Shimoliy-Sharqiy Osiyo tarixi jamgʻarmasi / Wikimedia Commons.
GIST bilan hamkorlikning amaliy bosqichi 2025-yil noyabr oyida boshlandi. Oʻsha paytda SamDU GIST Tabiiy fanlar kolleji dekani va Fizika hamda fotonika fanlari kafedrasi professori prof. Hyong Suk hamda Kimyo kafedrasi vakili prof. Yoonsoo Pangni qabul qildi. Ularning tashrifi yanada tizimli akademik hamkorlik sari muhim qadam boʻldi. Muhokamalar fizika, kimyo, materialshunoslik va laboratoriya asosidagi tadqiqotlar, shuningdek ikki muassasa oʻrtasidagi professor-oʻqituvchilar almashinuvi, talabalar mobilligi, qoʻshma nashrlar va kengroq ilmiy hamkorlikning kelajakdagi imkoniyatlariga qaratildi.
Ushbu hamkorlik 2026-yil may oyida SamDU delegatsiyasining GISTga tashrifi orqali yanada mustahkamlandi. Tashrifning asosiy tadbirlaridan biri “2026 CNS International Cooperation Workshop” nomli xalqaro qoʻshma seminar boʻldi. Seminar ilmiy taqdimotlar, universitetlararo muloqot, tajriba almashinuvi hamda kelgusidagi ilmiy va akademik hamkorlik yoʻnalishlarini muhokama qilish uchun samarali platforma yaratdi.
SamDU nomidan prof. Ahmad Absanov, prof. Nurali Muhamadiyev va dastur koordinatori Xudoyqul Hafizov ishtirok etdilar. Ularning ishtiroki universitetning GIST bilan xalqaro ilmiy hamkorlik, fanlararo almashinuv va uzoq muddatli akademik sheriklikni rivojlantirishga boʻlgan eʼtibori ortib borayotganini koʻrsatdi.
Alohida ahamiyatga ega boʻlgan tadbirlardan biri prof. Nurali Muhamadiyevning taqdimoti boʻlib, unda u Fizikaviy va kolloid kimyo kafedrasining ilmiy faoliyati, tadqiqot yutuqlari va ilmiy salohiyatini tanishtirdi. Taqdimotda kafedraning fizikaviy kimyo, kolloid kimyo, materiallar tadqiqoti va amaliy ilmiy izlanishlar sohasidagi kuchli jihatlari yoritildi. Shuningdek, u SamDU kimyo yoʻnalishidagi ilmiy jamoasi bilan GIST Kimyo kafedrasi oʻrtasidagi istiqbolli hamkorlik yoʻnalishlarini aniqlashga yordam berib, kelgusidagi qoʻshma tadqiqotlar, akademik almashinuv, hamkorlikdagi nashrlar va fanlararo ilmiy loyihalar uchun yanada mustahkam asos yaratdi.
Tashrif davomida delegatsiya GISTning fizika va kimyo laboratoriyalari, shuningdek uning kengroq ilmiy-tadqiqot infratuzilmasi va ilmiy ish muhiti bilan tanishish imkoniyatiga ham ega boʻldi. Bunday bevosita tanishuv GISTda zamonaviy laboratoriya tadqiqotlari qanday tashkil etilishi va qoʻllab-quvvatlanishi haqida qimmatli tasavvur berdi. Bu kelajakdagi qisqa muddatli stajirovkalar, ilmiy amaliyotlar, laboratoriya tayyorgarligi va akademik mobillik imkoniyatlarini aniqlashda ayniqsa muhim boʻldi. Bunday tajriba talabalar va yosh tadqiqotchilarga amaliy koʻnikmalarni egallash, zamonaviy tadqiqot usullari bilan tanishish va xalqaro ilmiy hamkorlikdagi ishtirokini kuchaytirishga yordam beradi.

2026 CNS International Cooperation Workshop” ishtirokchilarining guruh surati.
Manba: Xudoyqul Hafizovning shaxsiy fotojamlanmasi.
Ushbu hamkorlikning eng yaqqol amaliy natijalaridan biri akademik mobillik boʻldi. 2026-yil iyun–avgust oylarida Nafosat Koʻliboyeva Koreya Respublikasidagi xalqaro yozgi dasturda Koreya tomoni grant koʻmagida ishtirok etdi. Uning ishtiroki kimyoda lazer spektroskopiyasini qoʻllash yoʻnalishiga qaratilgan boʻlib, zamonaviy xalqaro ilmiy-tadqiqot muhitida qimmatli tajriba orttirish imkonini berdi. U ushbu tajribaning tafsilotlarini alohida maqolada yoritishni rejalashtirganligi sababli, bu yerda uning ishtiroki xalqaro hamkorlik SamDU yosh olimlari uchun yangi ilmiy-tadqiqot va tayyorgarlik imkoniyatlarini yaratayotganining aniq namunasi ekanini taʼkidlash kifoya.

GIST Global Intern Program (GIP) doirasidagi sayyor tadbir davomida ishtirokchilarning guruh surati.
Manba: Nafosat Koʻliboyevaning shaxsiy fotojamlanmasi.
Kafedra uchun ushbu tajriba ayniqsa qimmatlidir, chunki u xalqaro dasturda ishtirok etishdan tashqari, zamonaviy tadqiqot usuli va ilgʻor ilmiy amaliyot bilan tanishish imkonini ham beradi. Lazer spektroskopiyasi molekulyar va elektron tuzilmalar, optik xossalar hamda turli fizik-kimyoviy jarayonlarni oʻrganish uchun muhim imkoniyatlar yaratadi. Ushbu tajribaning batafsil ilmiy jihatlari alohida yoritilsa-da, olingan bilimlar kelgusida kafedraning ilmiy ustuvor yoʻnalishlari bilan chambarchas bogʻliq boʻlgan funksional materiallar, nanostrukturalar va boshqa tizimlar boʻyicha tadqiqotlarga hissa qoʻshishi mumkin.
Fizikaviy va kolloid kimyo kafedrasi hozirda Lahor universiteti (UOL), Pokiston, hamda Xitoyning Uxan shahridagi Xubey universiteti bilan yanada yaqin ilmiy hamkorlikni yoʻlga qoʻyishga qaratilgan muzokaralarni olib bormoqda. Ushbu muhokamalar Lahor universiteti Fizika kafedrasining assistent-professori bilan oʻrnatilgan akademik aloqalar orqali qoʻllab-quvvatlanmoqda, u ayni paytda Xubey universitetida materiallar kimyosi va fizikasi boʻyicha tadqiqotlar bilan ham bogʻliq. Kutilayotgan hamkorlik qoʻshma tadqiqotlar, ilmiy tajriba almashinuvi, akademik mobillik, hamkorlikdagi nashrlar va xalqaro loyihalarda ishtirok etish uchun yangi imkoniyatlar yaratishi kutilmoqda. Ayniqsa fizika, materiallar kimyosi, ilgʻor materiallar va fanlararo tadqiqotlar yoʻnalishlarida katta salohiyat mavjud. Ushbu muzokaralar kafedraning xalqaro ilmiy tarmogʻini kengaytirish va Osiyo universitetlari bilan barqaror hamkorlikni rivojlantirish yoʻlidagi navbatdagi muhim qadamdir.
Shu tariqa, xalqaro hamkorlik tobora amaliy va natijaga yoʻnaltirilgan tus olmoqda. Professorlar kafedraning ilmiy yutuqlarini xalqaro akademik forumlarda taqdim etish imkoniga ega boʻlmoqda, yosh tadqiqotchilar ilgʻor laboratoriyalarda qimmatli tajriba orttirmoqda, doktorantlar esa oʻz dissertatsiya tadqiqotlarini yanada keng xalqaro ilmiy muhitda rivojlantirmoqda. Shu bilan birga, turli ilmiy maktablar bilan hamkorlik qoʻshma nashrlar, tajriba almashinuvi va yangi tadqiqot tashabbuslari uchun imkoniyatlar yaratmoqda. Mobillik, akademik almashinuv va birgalikdagi ilmiy faoliyatning tobora kengayib borishi kafedraning xalqaro hamkorliklari tobora aniq va amaliy natijalar berayotganini koʻrsatadi.

Qozon milliy tadqiqot texnologiya universiteti professori Renat Nazmutdinovning maʼruzasi.
Manba: Dr. Abduqodir Muhamadiyevning shaxsiy fotojamlanmasi.

Kelgusidagi rivojlanishning yana bir muhim ustuvor yoʻnalishi — xalqaro tajribani taʼlim va ilmiy-tadqiqot tayyorgarligiga integratsiya qilishdir. Kafedra qoʻshma ilmiy loyihalarni kengaytirish, taʼlim dasturlarini yanada takomillashtirish hamda tadqiqotchilar, talabalar va yosh olimlar almashinuvi uchun koʻproq imkoniyatlar yaratishni rejalashtirmoqda. Xalqaro tajribani taʼlim jarayoniga joriy etish zamonaviy tadqiqot yondashuvlarini tatbiq etish, amaliy koʻnikmalarni mustahkamlash va akademik mazmunni boyitishga yordam beradi. Shu bilan birga, kengroq mobillik dasturlari bilim almashinuvi, kasbiy rivojlanish va xalqaro hamkor tashkilotlar bilan yanada yaqin uzoq muddatli hamkorlikni qoʻllab-quvvatlashi mumkin.
Kafedraning xalqaro strategiyasining keyingi bosqichida mavjud hamkorliklarning sifati va mazmunini yanada mustahkamlashga alohida eʼtibor qaratilishi lozim. Muvaffaqiyat nafaqat hamkorlik qilayotgan xorijiy muassasalar soni, balki ushbu hamkorliklar natijasida yuzaga keladigan amaliy ilmiy natijalar bilan ham baholanishi kerak. Asosiy koʻrsatkichlar qatoriga qoʻshma nashrlar, xalqaro grant arizalari, doktorlik tadqiqotlari, ilmiy stajirovkalar, yangi ilmiy usullarni joriy etish va barqaror tadqiqot jamoalarini shakllantirish kiradi. Ana shu natijalarga eʼtibor qaratish mavjud akademik aloqalarni uzoq muddatli, samarali va oʻzaro manfaatli ilmiy hamkorlikka aylantirishga yordam beradi.
Bugungi kunda kafedraning xalqaro faoliyati uning kengroq ilmiy rivojlanish strategiyasining tobora muhim tarkibiy qismi sifatida qaralmoqda. Xalqaro hamkorlik endilikda alohida faoliyat yoʻnalishi boʻlib qolmay, ilmiy tadqiqotlarni rejalashtirish, akademik mobillik, doktorantlar tayyorlash, nashriy faoliyat va institutsional hamkorliklar bilan tobora uzviy integratsiyalashib bormoqda va shu orqali kafedraning uzoq muddatli ilmiy salohiyati va xalqaro ilmiy nufuzini mustahkamlamoqda.
SamDU uchun tobora kengayib borayotgan xalqaro hamkorlik global akademik nufuzni mustahkamlash va xalqaro ilmiy hamjamiyatga yanada yaqin integratsiyalashishga xizmat qiladi. Fizikaviy va kolloid kimyo kafedrasi uchun esa u qoʻshma tadqiqotlar, ilmiy almashinuv hamda ilgʻor usullar va ekspert bilimlaridan foydalanish uchun yangi imkoniyatlar yaratadi. Talabalar, magistrantlar va doktorantlar uchun ushbu hamkorliklar xalqaro ilmiy-tadqiqot muhitiga kirish yoʻllarini ochadi, yangi akademik va kasbiy kompetensiyalarni rivojlantirishga yordam beradi hamda global ilmiy tarmoqlar doirasida barqaror aloqalar oʻrnatish imkonini yaratadi.
Eng muhim natija — kafedraning xalqaro hamkorliklarni oʻlchanadigan akademik va ilmiy natijalarga aylantirish salohiyati tobora ortib borayotganidir. Bugungi kunda bunday hamkorliklar taqrizdan oʻtgan ilmiy nashrlar, konferensiya taqdimotlari, doktorlik tadqiqotlari, qoʻshma loyihalar va akademik mobillikni yuzaga keltirib, rasmiy aloqalardan barqaror, ilmiy tadqiqotlarga asoslangan xalqaro hamkorlik sari aniq oʻtishni va uning amaliy institutsional taʼsirini namoyon etmoqda.
Ushbu dastlabki akademik aloqalardan oʻlchanadigan ilmiy natijalarga oʻtish zamonaviy xalqaro hamkorlikning asosiy xususiyatlaridan biridir. Uning haqiqiy qadri faqat rasmiy muloqot bilan cheklanib qolmasdan, qoʻshma tadqiqotlar, nashrlar, tadqiqotchilar mobilligi, ilgʻor tayyorgarlik va barqaror institutsional hamkorliklarni shakllantirishda namoyon boʻladi.
Ilm-fan chegara bilmaydi — ilmiy intilishlar ham chegaralanmasligi kerak. Har bir xalqaro hamkorlik oddiy aloqadan koʻra kengroq imkoniyatga ega: u yangi bilimlar, kuchliroq tadqiqotlar, ilgʻor koʻnikmalar va barqaror akademik tarmoqlarni yaratishi mumkin. Fizikaviy va kolloid kimyo kafedrasi uchun xalqaro hamkorlikning haqiqiy qiymati ushbu imkoniyatlarni aniq ilmiy taraqqiyotga aylantirish va kelajak avlod tadqiqotchilarining jahon ilm-faniga ishonch bilan hissa qoʻshishi uchun mustahkam zamin yaratishdan iborat.